Na schorsing Antwerpse arts: studenten geneeskunde vragen zelfde stageprocedures in alle ziekenhuizen

Er moet een duidelijk stappenplan komen voor problemen tijdens de opleiding van arts-specialisten. Dat vraagt de Vlaamse vereniging voor arts-specialisten in opleiding (VASO), nu een jonge Antwerpse arts uit zijn opleiding is gezet. "Zo'n procedure moet zowel ziekenhuizen als artsen in opleiding helpen om problemen aan te kaarten", klinkt het. Bovendien zijn er grote verschillen in begeleiding tussen Vlaamse ziekenhuizen, stelt de vereniging.

"We waren eigenlijk zelf niet op de hoogte van dat dossier, dus ik schrok wel een beetje. Normaal gesproken weten we wel wat er in het landschap loopt, maar hiervan waren we niet op de hoogte", begint Judith Brusselmans, voorzitter van VASO. 

Vanmorgen kwam aan het licht dat Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit) een jonge arts van het Ziekenhuis aan de Stroom (ZAS) uit zijn opleiding tot specialist heeft gezet. De arts is meermaals ernstig in de fout gegaan en de veiligheid van patiënten was in gevaar, klinkt het bij Gennez. Het is zeer uitzonderlijk dat een minister op die manier moet tussenkomen.

Zo'n zaak is zeer uitzonderlijk, zegt Brusselmans. "Heel vaak worden problemen gewoon tussen de ASO (arts-specialist in opleiding, red.) en de stagemeester of de stagedienst zelf opgelost. En heel vaak gaat het ook gewoon goed. Maar af en toe, bij zware problemen, moet het naar een hoger niveau. Dat gebeurt niet zo vaak."

Maar áls er problemen opduiken, is het vaak onduidelijk waar zowel artsen in opleiding als ziekenhuizen daarmee terechtkunnen. "De procedures wanneer ASO een fout maakt, zijn niet transparant genoeg."

Maar dat geldt ook in de andere richting, stelt Brusselmans. "Als je bijvoorbeeld geen goede begeleiding of opleiding krijgt op een bepaalde plek, moet een stageplek daarop kunnen worden aangesproken en dan moeten er effectief maatregelen worden genomen."

Als je geen goede begeleiding of opleiding krijgt, moet een stageplek daarop kunnen worden aangesproken

Judith Brusselmans, voorzitter VASO

"Een stageplek zelf zou idealiter ook af en toe gevisiteerd moeten worden, om te kijken of er wel goede opleiding gegeven wordt. Dat is nu niet altijd het geval. Het is vaak nog redelijk informeel of een stageplek een visitatie krijgt", gaat de voorzitter verder.

Een stopzettingsprocedure voor de opleiding is er wel, blijkt ook uit de zaak rond de jonge Antwerpse arts, maar voor velen is die niet duidelijk genoeg. "Die is wel ergens beschreven, maar dat zou transparanter uitgevoerd en geobjectiveerd kunnen worden. Dat is ook iets waar we op dit moment mee bezig zijn, samen met het departement Zorg: die stopzettingsprocedure meer objectiveren."

Zo'n procedures zijn wel eerder zeldzaam. Sinds 2017 zijn in Vlaanderen 7 artsenopleidingen stopgezet, blijkt uit cijfers van het Departement Zorg.

De organisatie kaart nog een belangrijk probleem aan: in sommige ziekenhuizen in Vlaanderen krijgen ASO's een zeer goede begeleiding, maar in andere worden ze vrijwel aan hun lot overgelaten.

Mensen kunnen per ziekenhuis echt een heel verschillend traject hebben qua ervaringen en opleiding

Judith Brusselmans, voorzitter VASO

"Er is eigenlijk heel veel verschil naargelang de plek waar je terechtkomt", aldus Brusselmans. "Normaal gesproken roteer je jaarlijks of om de 2 jaar van de ene plek naar de andere. Mensen kunnen per ziekenhuis echt een heel verschillend traject hebben qua ervaringen en opleiding."

"Dat willen wij beter maken", zegt ze nog. "Het resultaat van je opleiding mag niet afhankelijk zijn van de plek, en de psychologische ondersteuning die je krijgt ook niet."

Volgend jaar wordt de arbeidsovereenkomst van ASO's vernieuwd. Dan wil de vereniging dus een aantal zaken op tafel leggen. "We gaan ook proberen om echt te werken aan de inhoudelijke kwaliteit van onze opleiding."

"Dat betekent effectief tijd vrijmaken voor opleidingsactiviteiten, niet enkel voor administratief werk, en regelmatig feedbackgesprekken. Op papier is er al veel, maar in de praktijk merken we dat die inhoudelijke kwaliteit nog niet op elke plek wordt waargemaakt."

De laatste arbeidsovereenkomst dateert van 2023.