Vì sao người lớn tuổi dễ táo bón?

Táo bón thường gặp ở người trên 60 tuổi do ảnh hưởng của lão hóa, bệnh nền, thuốc cũng như thói quen ít vận động.

Bệnh lý nền

Táo bón là tình trạng đi tiêu ít hơn ba lần một tuần, phân khô, cứng hoặc vón cục, phải rặn nhiều, đôi khi kèm đầy hơi, chướng bụng. Ở người lớn tuổi, nguy cơ táo bón tăng do nhu động ruột có thể suy giảm theo tuổi, mắc bệnh mạn tính hoặc sử dụng một số loại thuốc. Người mắc bệnh Alzheimer hay các dạng sa sút trí tuệ có thể ăn uống không đầy đủ, ít vận động hoặc khó nhận biết nhu cầu đi đại tiện, làm tăng nguy cơ táo bón.

Tác dụng phụ của thuốc và thực phẩm bổ sung

Người cao tuổi thường sử dụng nhiều loại thuốc cùng lúc. Một số thuốc có thể gây táo bón như thuốc giảm đau, thuốc điều trị tăng huyết áp, thuốc lợi tiểu, thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine, thuốc điều trị Parkinson, thuốc chống co thắt và một số thuốc chống động kinh. Thực phẩm bổ sung chứa sắt cũng có thể nguy cơ gây táo bón. Do đó, người bệnh cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ, không tự ý ngừng thuốc hoặc thay đổi liều dùng.

Lối sống và thói quen sinh hoạt

Chế độ ăn thiếu chất xơ do ăn ít rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt có thể làm tăng nguy cơ táo bón. Ngược lại, ăn nhiều thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn nhưng ít chất xơ cũng có thể khiến tình trạng nặng hơn. Theo WebMD, chế độ ăn ít chất xơ là một trong những yếu tố gây táo bón.

Người lớn tuổi có thể giảm cảm giác khát hoặc hạn chế uống nước vì sợ tiểu đêm, làm tăng nguy cơ mất nước và khiến phân khô, cứng hơn. Đau nhức xương khớp, yếu cơ khiến việc vận động khó khăn, làm giảm nhu động ruột và tăng nguy cơ táo bón.

Theo Healthline, người lớn tuổi nên tăng dần lượng chất xơ trong khẩu phần, ưu tiên trái cây như táo, mơ, dâu tây, rau xanh, yến mạch và các loại đậu. Uống đủ nước, khoảng 1,5-2 lít mỗi ngày nếu không bị hạn chế dịch theo chỉ định y tế, giúp phân mềm hơn và dễ đào thải.

Đi bộ nhẹ nhàng hoặc tập thể dục vừa sức thường xuyên có thể hỗ trợ nhu động ruột. Người bệnh cũng nên duy trì thói quen đi vệ sinh vào khung giờ cố định, nhất là sau bữa ăn, và không nhịn khi có nhu cầu.

Nếu táo bón kéo dài không cải thiện hoặc đi kèm các dấu hiệu như chảy máu trực tràng, có máu trong phân, đau bụng dai dẳng hay sụt cân không rõ nguyên nhân, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân.

Anh Chi (Tổng hợp)

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh tiêu hóa tại đây để bác sĩ giải đáp