Sỏi thận không gây đau có cần phẫu thuật?

Tôi 42 tuổi, khám sức khỏe phát hiện sỏi thận kích thước 8mm nhưng không có triệu chứng. Vậy có cần phẫu thuật không hay chỉ theo dõi? (Trung, Cần Thơ)

Trả lời:

Sỏi thận hình thành khi các khoáng chất trong nước tiểu kết tinh, tích tụ và lớn dần thành sỏi. Sỏi có thể nằm trong các đài thận, bể thận hoặc di chuyển xuống niệu quản.

Không phải trường hợp nào có sỏi thận cũng xuất hiện triệu chứng. Những viên sỏi chưa gây tắc nghẽn đường tiết niệu có thể tồn tại trong thời gian dài mà người bệnh không cảm thấy bất thường. Tuy nhiên, không đau không có nghĩa là sỏi vô hại.

Bác sĩ sẽ cân nhắc can thiệp lấy sỏi khi sỏi lớn dần, gây tắc nghẽn hoặc ứ nước thận kèm nhiễm trùng, gây đau hay tiểu máu kéo dài hoặc ảnh hưởng đến chức năng thận. Một số trường hợp cần điều trị sớm hơn, chẳng hạn người bệnh chỉ có một thận hoạt động hoặc có nguy cơ cao xảy ra biến chứng.

Tùy kích thước, vị trí và đặc điểm viên sỏi, bác sĩ có thể chỉ định tán sỏi ngoài cơ thể, nội soi tán sỏi ngược dòng, nội soi tán sỏi qua da hoặc phẫu thuật. Việc lựa chọn phương pháp nào còn phụ thuộc vào cấu trúc đường tiết niệu và sức khỏe của người bệnh.

Anh có sỏi thận 8 mm chưa gây triệu chứng nhưng nên đi khám chuyên khoa Tiết niệu để bác sĩ xác định vị trí viên sỏi, kiểm tra có gây ứ nước thận hay không, đồng thời đánh giá chức năng thận và tiền sử nhiễm trùng đường tiết niệu. Nếu sỏi chưa gây tắc nghẽn, không có nhiễm trùng và chức năng thận vẫn bình thường, bác sĩ có thể cân nhắc theo dõi định kỳ. Nếu sỏi tăng kích thước, gây ứ nước hoặc xuất hiện các yếu tố nguy cơ, bác sĩ có thể tư vấn can thiệp để hạn chế biến chứng.

Anh không nên chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới đi khám mà cần tuân thủ lịch theo dõi, siêu âm hoặc thực hiện thêm xét nghiệm nếu có chỉ định để phát hiện sớm những thay đổi của viên sỏi.

Bên cạnh đó, anh cần uống đủ nước và điều chỉnh chế độ ăn phù hợp giúp giảm nguy cơ hình thành sỏi mới hoặc tái phát. Lượng nước cần bổ sung tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe. Nếu anh có bệnh nền tim mạch hoặc thận mạn, nên hỏi ý kiến bác sĩ về lượng nước phù hợp.

Thuốc điều trị cũng được lựa chọn tùy loại sỏi và tình trạng sức khỏe. Anh không nên tự ý dùng thuốc khi chưa có chỉ định, tránh biến chứng nguy hiểm.

ThS.BS.CKII Phan Đức Hữu
Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa,
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh thận - nam khoa tại đây để bác sĩ giải đáp