Prezydent Krakowa, Łukasz Gibała podczas Open Eyes Economy Summit

Źródło wideo: TVN24

Źródło zdj. gł.: Open Eyes Economy/X

Bez samodzielności ekonomicznej ludzie nie będą obywatelami, a demokracja nie ma szans się utrzymać - ocenił profesor Jerzy Hausner podczas 11. Kongresu Open Eyes Economy Summit w Krakowie. Podczas pierwszego dnia wydarzenia zaprezentowano również wnioski z piątej edycji Indeksu Wiarygodności Ekonomicznej Polski.

We wtorek w Krakowie ruszył 11. Kongres Open Eyes Economy Summit (OEES), wydarzenie gromadzące liderów opinii, naukowców, polityków, przedsiębiorców i twórców kultury wokół zagadnień społeczno-gospodarczych.

Kongres Open Eyes Economy Summit 2026

Źródło zdjęcia: PAP/Łukasz Gągulski

Podczas kongresu mówiono m.in. o prowadzonych pod egidą prof. Hausnera w ramach think tanku OEES Hub badaniach samodzielności ekonomicznej. Pojęcie to określa zdolność jednostek i społeczności do podejmowania autonomicznych decyzji gospodarczych i kształtowania własnej drogi rozwoju, bez nadmiernych zewnętrznych zależności.

Otwierający wydarzenie prezydent Krakowa Łukasz Gibała nawiązał do tragedii z 7 listopada, która - jak mówił - pokazała zarówno kruchość poczucia bezpieczeństwa, jak i siłę solidarności. Podkreślił, że miasta mogą przygotowywać się nawet na trudne do przewidzenia zagrożenia poprzez budowanie wspólnoty opartej na zaufaniu i zdolności do wspólnego działania.

Odniósł się również do przewodniego tematu kongresu, czyli relacji biznesu i demokracji. Wskazywał, że choć na pierwszy rzut oka funkcjonują one równolegle, w rzeczywistości wzajemnie na siebie oddziałują.

- Demokracja jest najlepszym z dotychczas wymyślonych sposobów na zapewnienie harmonii społecznej - powiedział.

Co wpływa na samodzielność ekonomiczną?

Prof. Hausner podkreślił natomiast, że ocena poziomu samodzielności ekonomicznej wymaga uwzględnienia wielu czynników. Oprócz dostępu do kapitału znaczenie mają m.in.:

  • możliwość samodzielnego zamieszkania,
  • perspektywy rozwoju zawodowego,
  • dostępność transportu,
  • jakość i dostępność usług publicznych.

- Nie chodzi tylko o to, czy te usługi są dostępne, ale czy ich konstrukcja nie jest dyskryminacyjna. Np. w zależności od miejsca zamieszkania mamy do czynienia z systemem, który zapewnia warunki do edukacji, ale jednocześnie jest bardzo dyskryminujący znaczącą część społeczeństwa. To zmienne, które chcemy analizować - zasygnalizował profesor.

Uściślił, że planem jest opracowanie narzędzi analitycznych dla badania samodzielności ekonomicznej trzech rodzajów podmiotów: gospodarstwa domowego, lokalnego przedsiębiorcy i gminy, przede wszystkim średniej wielkości.

Badanie samodzielności ekonomicznej

- Będziemy starali się zanalizować dane dotyczące ludzi, którzy tam mieszkają, żeby określić samodzielność ekonomiczną w danych warunkach. Jeśli ten materiał analityczny pozwoli nam porównać różne sytuacje w różnych częściach kraju, to z tego da się wyprowadzić istotne rekomendacje dla polityki publicznej w tych różnych wymiarach - wyjaśnił prof. Hausner.

Jak dodał, rekomendacje mają być kierowane zarówno do instytucji odpowiedzialnych za politykę publiczną, jak i do gospodarstw domowych oraz przedsiębiorców.

- Wydaje się, że współczesne kompetencje w największym stopniu trzeba kształtować wokół tego, jak jestem w stanie zbudować swoją samodzielność ekonomiczną, czyli decydować o swoim losie, czyli mieć poczucie sprawstwa - mówił.

Open Eyes Economy Summit 2026

Źródło zdjęcia: Open Eyes Economy/X

"Bez tego ludzie nie będą obywatelami"

- Decyduję o sobie, kieruję swoim losem - to jest fundamentalnie ważne dlatego, by ludzie byli nie tylko konsumentami, byli współwytwórcami swojego losu. Bez tego ludzie nie będą obywatelami i demokracja nie ma szans utrzymania - zaakcentował.

Badania mają również odpowiedzieć na pytanie, czy z perspektywy gospodarstwa domowego lub pojedynczego człowieka samodzielność finansowa w Polsce rośnie. Analizowane będą także czynniki, które mogą powodować, że mimo wzrostu dochodów poziom tej samodzielności się nie zwiększa.

Jednym z problemów, który ma być szczegółowo analizowany, jest niekorzystna sytuacja budowania samodzielności ekonomicznej najmłodszych pokoleń. - Tym trzeba w szczególności się zajmować - uznał ekonomista.

Prof. Jerzy Hausner, b. wicepremier oraz b. minister gospodarki, pracy i polityki społecznej jest przewodniczącym Rady Programowej Open Eyes Economy Summit oraz Rady Fundacji Gospodarki i Administracji Publicznej.

Indeks Wiarygodności Ekonomicznej Polski

Jednym z głównych punktów pierwszego dnia była premiera piątej edycji Indeksu Wiarygodności Ekonomicznej Polski. Raport, opracowany przez zespół kierowany przez prof. Jerzego Hausnera, analizuje m.in. stan praworządności i finansów publicznych, stabilność pieniądza, swobodę prowadzenia działalności gospodarczej oraz jakość usług publicznych. Wyniki Polski zostały zestawione z sytuacją w dziewięciu państwach europejskich, w tym - po raz pierwszy - w Finlandii i Szwecji.

W odniesieniu do Polski dodatnie wartości odnotowano tylko w obszarach ochrony i bezpieczeństwa pracy oraz jakości usług publicznych. Indeks dla Polski wyniósł minus 0,45 i był minimalnie niższy, niż w 2025 r. Niższe oceny uzyskały Węgry i Rumunia. Najwyżej znalazły się Szwecja, Finlandia, Litwa, Czechy i Hiszpania.

Współautor raportu Bartłomiej Biga podkreślił, że wiarygodne państwo wzmacnia biznes, ale obie siły powinny się wzajemnie kontrolować.

- Czasem samo państwo nie jest wystarczające, potrzebna jest organizacja ponadnarodowa, jak Unia Europejska. Dlatego zwracamy w naszym indeksie uwagę, że szalenie niebezpieczny jest nurt populistyczny, o którym mówimy szczególnie w kontekście Węgier, ponieważ rozmontowuje on silne państwa - stwierdził współautor raportu.

Wskazał, że w tegorocznym porównaniu znalazły się m.in. kraje bałtyckie, które notują w raporcie znakomite wyniki, zaś przykład Węgier jest znacznie bardziej precyzyjnie analizowany, niż w poprzednich latach.

Jak mówił, węgierski przykład pokazuje spadek wiarygodności państwa w badanych sektorach, ale też wykazuje obcięcie wydatków socjalnych, tworzenie przywilejów podatkowych dla bogatych (podatek liniowy) czy specjalne, nieporównywalne z polskimi zachęty dla firm międzynarodowych lub związanych z władzą.

- Tak naprawdę Węgry stały się w dużej mierze rajem podatkowym, ze stawką CIT 9 procent. Mamy też zakaz strajków pracowników sektora publicznego. To wszystko pokazuje, że tracimy wiarygodność, ale w zamian nie dostajemy tego, czego lud mógłby oczekiwać - podsumował współautor raportu.

Trwa 11. Kongres Open Eyes Economy Summit w Krakowie

W Krakowie rozpoczęła się 11. edycja Open Eyes Economy Summit, jednego z najważniejszych w Polsce wydarzeń poświęconych gospodarce opartej na wartościach. Dwudniowy kongres odbywa się 17 i 18 listopada w Centrum Kongresowym ICE Kraków. Tegoroczne spotkanie przebiega pod hasłem "Biznes a demokracja", a jego uczestnicy dyskutują m.in. o relacjach między gospodarką a instytucjami demokratycznymi, odporności miast, bezpieczeństwie Europy, rozwoju sztucznej inteligencji oraz kondycji polskiej gospodarki. W wydarzeniu biorą udział przedstawiciele biznesu, nauki, administracji publicznej i organizacji społecznych. Kongres otworzył prezydent Krakowa Łukasz Gibała. W sesji inauguracyjnej uczestniczyli również marszałek województwa małopolskiego Łukasz Smółka, prezes Najwyższej Izby Kontroli Mariusz Haładyj, przewodniczący Rady Fiskalnej Sławomir Dudek oraz rzeczniczka praw obywatelskich Sylwia Gregorczyk-Abram. Wśród zaproszonych gości znaleźli się także m.in. Swiatłana Cichanouska, Marek Belka, Sławosz Uznański-Wiśniewski, Henryka Bochniarz i Robert Makłowicz.

Źródło: PAP, tvn24.pl

ZOBACZ TAKŻE:

Link skopiowany do schowka.

Source: TVN24 · Bartłomiej Ciepielewski

At a glance

Topic
Business
Country
🇵🇱 PL
Publisher language
PL
Added to Allnira