"A Kuba żyje?". Ranni policjanci z Krakowa dali nam potrzebną lekcję

"A Kuba żyje?" - miał zapytać w pierwszych słowach Artur Morański, policjant ciężko ranny podczas sobotniego zamachu w Krakowie, gdy odzyskał przytomność po operacji. Chciał wiedzieć, co stało się z Jakubem Kulikiem, drugim funkcjonariuszem, z którym zatrzymywał napastnika. Obaj przeżyli, ale odnieśli poważne obrażenia i przeszli skomplikowane operacje - mówił o nich w rozmowie z tvn24.pl dr Krzysztof Lewandowski, chirurg, który operował jednego z policjantów.

Choć młodzi funkcjonariusze przebywają w różnych szpitalach, mogli się już zobaczyć i porozmawiać przez połączenie wideo. - Rozmowa została przeprowadzona na prośbę tego policjanta, który pierwszy doszedł do zdrowia - mówił na konferencji prasowej wojewoda małopolski Krzysztof Klęczar. - (...) Była szczera i życzliwa i dała im wewnętrzną siłę, jeden z nich bardzo motywował w ciepłych słowach i dodawał siły koledze. Ta rozmowa im dużo przyniosła - relacjonował.

W dramatycznych okolicznościach znaczenie bliskości, zaufania i wzajemnego wsparcia staje się szczególnie wyraźne. Na co dzień rzadko o tym myślimy. Tymczasem coraz więcej ludzi nie ma nawet pewności, że w trudnej chwili będzie mogło na kogoś liczyć.

Samotność w Polsce. Najbardziej doskwiera młodym

Samotność nie jest wyłącznie problemem osób starszych, żyjących w pojedynkę czy pozbawionych rodziny. Można codziennie spotykać ludzi, mieć partnera, znajomych, setki kontaktów w telefonie, a mimo to czuć się osamotnionym.

W opublikowanym w 2025 roku raporcie Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) "Kondycja psychiczna młodych Polaków" niemal co trzecia osoba przed 45. rokiem życia (29 procent) przyznała, że w ciągu poprzednich dwunastu miesięcy często lub bardzo często czuła się samotna. Wśród osób w wieku 18-29 lat odsetek ten wynosił aż 35 procent, a w grupie trzydziesto- i czterdziestolatków - 26 procent.

Najbardziej osamotnieni okazali się najmłodsi badani, przed 25. rokiem życia - a przecież to czas nauki, studiów, pierwszych związków i budowania relacji.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) szacuje, że samotności doświadcza już jedna na sześć osób na świecie. W najnowszym raporcie poświęconym więziom społecznym ostrzega przed jej związkiem z depresją, zaburzeniami lękowymi, chorobami serca, udarami i przedwczesną śmiercią. Według szacunków WHO z samotnością można powiązać ponad 871 tysięcy zgonów rocznie.

Samotność stała się również problemem, którym zajmują się rządy. W Japonii i Wielkiej Brytanii powołano nawet ministrów odpowiedzialnych za przeciwdziałanie samotności i izolacji społecznej - pisze Iga Dzieciuchowicz w TVN24+. Z kolei WHO już w 2023 roku utworzyła specjalną komisję do spraw więzi społecznych.

Samotność coraz częściej traktuje się więc jako problem zdrowia publicznego. Tym bardziej że brak bliskich relacji może dotyczyć również osób, które na co dzień nie sprawiają wrażenia osamotnionych.

Relacje w czasach AI. Masz do kogo zadzwonić, kiedy jest źle?

Telefon zawsze pod ręką, komunikatory, media społecznościowe - możemy odezwać się do kogoś w dowolnej chwili. Tylko czy mamy pewność, że po drugiej stronie znajdzie się osoba gotowa nas wysłuchać?

Z opublikowanego 2 listopada raportu "Relacje w czasach AI. Ogólnopolska diagnoza więzi, dobrostanu oraz stresu cyfrowego" wynika, że taką pewność ma zaledwie 61,3 procent badanych dorosłych. Pozostali nie są przekonani, że w trudnej chwili znajdą kogoś, do kogo mogą zadzwonić i otrzymać wsparcie. Badanie Fundacji Dbam o Mój Zasięg i Fundacji PZU objęło 3423 Polaków w wieku 18-74 lat korzystających z internetu. Autorzy sprawdzali, jak wyglądają nasze relacje, czego nam w nich brakuje i jaką rolę odgrywają nowe technologie.

Najbardziej samotni znów okazali się młodzi. W dwóch najwyższych przedziałach nasilenia samotności znalazło się aż 44,7 procent osób z pokolenia Z. Wśród przedstawicieli najstarszego badanego pokolenia - 20,7 procent.

Skąd te trudności, skoro kontakt z drugim człowiekiem jest dziś na wyciągnięcie ręki? Aż 34 procent dorosłych uważa rozmowę twarzą w twarz za trudniejszą lub równie trudną jak komunikację online. Krępuje ich niezręczna cisza, kontakt wzrokowy, konieczność natychmiastowej odpowiedzi. Przez komunikator łatwiej zebrać myśli, wycofać się z rozmowy, ukryć emocje.

Niektórzy ze swoimi problemami zwracają się już do sztucznej inteligencji. Wśród osób, które rozmawiały z AI o osobistych sprawach, co trzecia wskazała brak oceniania jako jeden z powodów takiego wyboru. Technologia daje im coś, czego obawiają się szukać w relacji z człowiekiem - możliwość zwierzenia się bez lęku przed krytyką.

- To jest ta najgroźniejsza rzecz - zwracał uwagę w rozmowie z TVN24+ Maciej Rudziński, naukowiec zajmujący się sztuczną inteligencją. - Chatbot jest skłonny powiedzieć absolutnie wszystko, o co go poprosimy albo do czego nakłonią go jego twórcy - ostrzega ekspert.

A przecież bliskie więzi nadal są dla nas ważne. Niemal siedmiu na dziesięciu respondentów deklaruje poczucie bezpieczeństwa w swoich najważniejszych relacjach. Ci, którzy mogą liczyć na rodzinę i przyjaciół, rzadziej doświadczają nasilonej samotności.

Samotność to nie zawsze brak ludzi wokół

Można mieszkać samemu i nie czuć się samotnym. Można też mieć rodzinę, partnera, przyjaciół, a mimo to odczuwać dotkliwy brak bliskości. WHO rozróżnia samotność i izolację społeczną. Izolacja oznacza ograniczone kontakty z innymi ludźmi, samotność - poczucie, że relacje, które mamy, nie odpowiadają naszym potrzebom.

Jak rozpoznać, że zaczynamy czuć się osamotnieni? "Brakuje mi towarzystwa", "Czuję się opuszczony/a", "Czuję się odizolowany/a od innych" - to trzy z czterech stwierdzeń, które polscy naukowcy wykorzystali w skróconej skali pomiaru samotności. Oceniając, jak często doświadczamy takich uczuć, możemy lepiej zrozumieć własną sytuację - o badaniu pisaliśmy szerzej tutaj.

Długotrwałe osamotnienie może odbijać się na zdrowiu psychicznym i fizycznym. Gdy towarzyszą mu depresja, silny lęk czy trudności w codziennym funkcjonowaniu, potrzebna bywa pomoc specjalisty. WHO zwraca też uwagę na rolę lokalnych społeczności, miejsc spotkań i inicjatyw, które pomagają ludziom nawiązywać kontakty.

Nie zawsze jednak trzeba budować relacje od nowa. Czasem wystarczy zadbać o te, które już mamy, ale na które coraz trudniej znaleźć czas.

"Dzięki, że jesteś". Nowa kampania Fundacji UNAWEZA

O znaczeniu codziennych relacji przypomina rozpoczęta 3 listopada kampania społeczna "Dzięki, że jesteś", przygotowana przez projekt MŁODE GŁOWY Fundacji UNAWEZA Martyny Wojciechowskiej.

Jej pomysłodawcy zachęcają, by zadzwonić do kogoś ważnego - rodzica, przyjaciela, dawno niewidzianej koleżanki. Powiedzieć, jak wiele dla nas znaczy, za coś podziękować albo po prostu zapytać, co u niego słychać. Bez szczególnej okazji. - Często zakładamy, że bliskie nam osoby wiedzą, jak wiele dla nas znaczą. Nie zawsze jednak mówimy im o tym wprost - mówi Martyna Wojciechowska.

Dziennikarka niedawno straciła ojca. I choć wielokrotnie mówiła mu o swoich uczuciach, dziś brakuje jej możliwości jeszcze jednej rozmowy. - Choć powiedziałam mu milion razy, że go kocham, że jest dla mnie ważny i jak wiele mu zawdzięczam, żałuję, że nie mogę jeszcze raz do niego zadzwonić - przyznaje.

Do kampanii dołączyło 25 ambasadorek i ambasadorów, między innymi aktor Borys Szyc, wokalistka Sara James i raper Bedoes 2115. Organizatorzy chcą zachęcić Polaków do wykonania 100 tysięcy telefonów. Każdą rozmowę można odnotować na stronie akcji.

Jeden telefon nie rozwiąże problemu przewlekłej samotności, zwłaszcza gdy wiąże się ona z depresją, żałobą czy wieloletnią izolacją. Może jednak pomóc odnowić zaniedbaną znajomość, przełamać milczenie albo rozpocząć rozmowę, na którą dotąd brakowało czasu.

Czasami warto też zadzwonić nie dlatego, że sami potrzebujemy wsparcia. Być może po drugiej stronie jest ktoś, kto od dawna czeka, aż się odezwiemy.

Źródło: tvn24.pl

ZOBACZ TAKŻE:

Link skopiowany do schowka.