Haaland hiv seg på stjerne-trend: – Det smaker som ein låve med høy

– Spelarane er fanatiske om det, sa Uruguays pressesjef til The Athletic om teen som Lionel Messi, Luis Suárez og fleire stjernespelarar har drukke i ei årrekke.

Nå er også Haaland med på trenden.

– Takk til Julian Alvarez, Enzo Fernández og Gero Rulli for å ha introdusert meg til denne vedunderlege drikken, skriv nordmannen på Instagram og X.

Teen det er snakk om heiter mate. Han er laga av tørka og knuste blad og dessutan stilkar frå treet Ilex paraguariensis.

NRKs fotballekspert Carl-Erik Torp har tidlegare studert i Uruguay og har drukke teen sidan 2003.

– Det har blitt ein trend i fotballen, og dei ser opp til søramerikanarane som driv med det. Haaland har sikkert sett at det ser kult ut, seier Torp.

– Smakar som i ein låve med høy

Torp beskriv smaken på mate slik:

– Det er veldig beiskt og smakar gras. Det er ingen som synest det er godt med ein gong, for det er kraftig. Det luktar og smakar som i ein låve med høy. Eg brukte tid på å lære meg å like det, men så blir det som med kaffi – det er også sterkt og rart i starten. Det er den sosiale greia ved det, og at ein er stolt av det.

– Hehe, det er jo eigentleg ei ganske treffande beskriving! seier Kjetil Frøitland Eide til NRK. Han er gründer og dagleg leiar av Noregs Tehus.

Han beskriv smaken som karakteristisk av tørka gras, urter og litt jordlege tonar med ei tydeleg bitterheit.

– Eigentleg er det ikkje te, slik det vi te-nerder kallar te, sidan blada kjem frå ein annan plante enn vanleg te (camellia sinensis). Blada kan bli røykte, smaksette eller drukne reine.

Nokre spelarar har sponsoravtalar med Yerba Mate-selskap. Det er ikkje kjent for NRK om Haaland har ein liknande avtale.

– Kva er dette for noko?

Torp forklarer at han blei introdusert for drikken da han budde i Uruguay som 17-åring. Han hadde ikkje høyrt om mate på førehand, men han blei raskt introdusert for den populære teen.

– Eg såg det med ein gong og tenkte «kva er dette for noko?», seier Torp.

Han fortset:

– Eg har drukke det mykje i Noreg òg. I Uruguay drakk eg det sikkert to gonger om dagen. Eg liker at ein er samla på ettermiddagen, og så har ein person med seg termos og mate, og da sender ein koppen rundt på rundgang. Det er kanskje ikkje så hygienisk, men det er heilt naturleg. Det er ein ekstra sosial drikk.

– Mate er mykje meir enn berre ein drikk i Sør-Amerika. Det er ein viktig del av kulturen, seier Eide.

– Har ikkje same negative bi-effekt

Men kva stoff inneheld mate? Dei mest sentrale er koffein, polyfenolar, saponiner og blant anna B-vitamin. Med andre ord, så kan drikken opplevast oppkvikkande.

– Eg trur det kan handle om ein kombinasjon av kultur, fellesskap og sunnare koffein. Mange søramerikanske spelarar har vakse opp med mate og tar tradisjonen med seg inn i garderoben, seier Eide.

Han seier innhaldet i drikken, spesielt koffeinet, kan vere positivt for idrettsutøvarar.

– Mate har ikkje same negative bi-effekt som kaffi eller Red Bull. Te og mate gir ein «konsentrert energi» i forhold til kaffi som gir meir «energisk energi».

Torp seier det ikkje er lett å få mate-te til å få rett smak.

– Det er ein kunst å få til ein god mate slik at det ikkje blir for mykje eller for lite smak. Det skal lærast, det òg. Eg veit ikkje om det har veldig store helsegevinstar, men det kan hende. Eg trur først og fremst det handlar om å tilnærme seg ein annan kultur, og at det er veldig sosialt, forklarer Torp.

Mote?

Sjølv om det kanskje kan reknast som ein «trend» i fotballen, har drikken vore ein del av tradisjonen til spesielt uruguayanarar og argentinarar i mange år.

– Dei (søramerikanarane) er veldig stolte og drikk det mykje. Det blir brukt som kaffi, og ein gjer han klar om morgonen. Men du drikk meir av det, seier Torp.

– Når ein ser videoar og bilde av søramerikanske fotballspelarar går dei aldri utan mate-koppen i handa. Er han avhengnadsskapande på nokon som helst måte? spør NRK Eide.

– At spelarane stadig har mate-koppen i handa, handlar nok minst like mykje om tradisjon og det sosiale ritualet. Og nå kanskje mote? spør Eide retorisk.

– For mange av dei søramerikanske er det rett og slett ein naturleg del av kvardagen, slik nordmenn går med kaffi latte-koppen. Og nå hermar vel mange etter dei fordi det er noko nytt, annleis og spennande.

Publisert 28.10.2026, kl. 11.00