NASA-vrijwilligers weer thuis na jaar op nagebootste Mars-missie

Ruim een jaar zaten ze opgesloten in een NASA-gebouwtje van maar 160 vierkante meter in het Johnson Space Center in de Texaanse stad Houston en gisteren kwamen ze naar buiten. Ross Elder, Matthew Montgomery, James Spicer en Ellen Ellis deden vrijwillig mee aan een experiment waarin het leven op Mars werd nagebootst.

Op 19 oktober 2025 stapten ze de ruimte binnen en waren vervolgens vrijwel afgesloten van de buitenwereld. Mailen en sms'en kon wel, maar alleen op een 'Mars-manier'. Een korte sms deed er 22 minuten over om aan te komen.

De vier werden vannacht na 378 dagen met gejuich onthaald toen ze naar buiten stapten. Spicer was vooral blij dat hij weer naar buiten kon om "de zon te voelen, of een flinke stortbui". Ellis bedankte haar drie collega's voor hun professionaliteit en kameraadschap en keek er vooral naar uit om haar man te knuffelen.

De families van de vier werden uitgebreid bedankt voor hun geduld en voor hun bereidheid om hen ruim een jaar te missen. Elder zei dat alle mailtjes van familieleden en vrienden hem erdoorheen hadden gesleept.

Ruimtewandelingen

De drie mannen en een vrouw waren geen geoefende astronauten. Iedere Amerikaan tussen de 30 en 55 jaar die gezond en gemotiveerd was, niet rookte en een universitaire opleiding in de natuurwetenschappen had afgerond, mocht meedoen.

In het gebouw hadden de vier als taak om de planten te verzorgen, te sporten en de leefruimte en machines te onderhouden. Zo noemde Ellis teamgenoot Matthew Montgomery een "Zwitsers zakmes" die elk technisch probleem kon oplossen. In een kleine buitenruimte simuleerden ze met virtualrealitybrillen ruimtewandelingen op Mars.

Het gebouwtje is gemaakt van lavabeton en met een 3D-printer gebouwd, omdat NASA verwacht dat toekomstige nederzettingen in de ruimte ook zo kunnen worden gemaakt. Het zou op die manier volgens NASA niet nodig zijn om grote hoeveelheden bouwmaterialen in meerdere vluchten te lanceren, wat ontzettend veel geld zou kosten.

Het is niet de eerste keer dat mensen op verzoek van NASA zo'n lange tijd in isolatie hebben gezeten. In 2023 deden vier andere vrijwilligers dit ook al eens. En een volgende groep gaat volgend jaar voor langere tijd in afzondering.

Naar de maan en naar Mars

Het doel van deze missies is om ooit weer mensen naar de maan te sturen en later ook naar Mars. Daarbij wordt vooral gekeken wat langdurige afzondering in een kleine ruimte met mensen doet en hoe ze gewassen kunnen verbouwen.

Ook worden de stress en werkdruk soms flink opgevoerd doordat apparatuur kapotgaat en snel weer moet worden gerepareerd. Daarnaast moeten de experimenten leiden tot goede en realistische afspraken over hoe groot een ruimtevaartuig moet zijn om erin te kunnen leven.

De vier hopen dat hun opoffering van waarde zal blijken. Elder: "We zijn vereerd en trots dat we hebben bijgedragen aan de kolossale onderneming die uiteindelijk leidt tot het het sturen van de eerste mensen naar Mars."