Artikel luisteren

4min

Meer info

Onder de straten, pleinen en tuinen van Dendermonde schuilt een rijk bodemarchief. Onderzoekers hebben 40 jaar aan archeologische gegevens samengebracht in een grootschalig onderzoek naar de ontwikkeling van de stad tussen de 11e en de 16e eeuw. Dat levert enkele nieuwe en verrassende inzichten op. Het onderzoek is extra belangrijk, omdat het stadsarchief tijdens de Eerste Wereldoorlog werd verwoest.

De onderzoekers stelden een archeologische advieskaart op met alle resultaten. Die moet andere onderzoekers, stadsdiensten, beleidsmakers en projectontwikkelaars helpen om het archeologische potentieel van bepaalde locaties in te schatten. Zo kunnen de resultaten ook een rol spelen bij toekomstige bouwprojecten en het erfgoedbeleid van de stad.

Het onderzoek brengt onder meer het historische landschap en de waterlopen van Dendermonde in kaart. Opgravingen op de huidige Grote Markt brachten een neerhof met een ringgracht aan het licht. Dat deed in de 11e eeuw dienst als elitair grafveld en maakte deel uit van de oudste kern van Dendermonde.

In de daaropvolgende eeuwen groeide de stad uit tot een belangrijke stad en een handelscentrum. Archeologen ontdekten dat Dendermonde begon als een strategisch gelegen burcht op de Grote Markt. Daarna volgden de nieuwe stadsomwallingen elkaar op, laagje na laagje.

Opvallend zijn de ambities van het middeleeuwse stadsbestuur. In de 13e en 14e eeuw werd een grote stadsomwalling aangelegd. Het bestuur verwachtte toen een sterke groei van de stad en haar bevolking.

Maar die groei kwam er niet. Vanaf de late 14e eeuw zorgden oorlogen, pestepidemieën en de achteruitgang van de lakennijverheid voor een sterke daling van het bevolkingsaantal. Daardoor bleven delen van het gebied binnen de stadsomwalling lange tijd onbebouwd.

Om de ontwikkeling van Dendermonde te reconstrueren, moesten de onderzoekers gegevens uit tientallen jaren archeologisch onderzoek samenbrengen. Daarbij combineerden ze opgravingen van vrijwilligers, vooral van vóór 2002, met de resultaten van professionele archeologen.

De studie beperkt zich niet tot de vroegere stadsomwalling en het landschap. Ook de huizenbouw, ambachten, religieuze instellingen en de ruimtelijke indeling en groei van de stad komen aan bod.

Het archeologisch onderzoek steunt ook op het project Onderhuis van het Stadsmuseum Dendermonde. Daarbij worden historische kelders in de binnenstad onderzocht. Veel huizen werden tijdens de Eerste Wereldoorlog verwoest, maar oudere kelders bleven vaak bewaard en werden later opnieuw gebruikt.

De kelders kunnen belangrijke sporen bevatten van het vroegere stadsleven. Het stadsmuseum wil met het project meer te weten komen over de ouderdom, de bouwgeschiedenis en het gebruik. 

Denk je dat jouw kelder ouder is dan je woning? Neem dan contact op met het stadsmuseum. Een gespecialiseerd team komt de kelder bekijken, zonder schade aan te richten. De kelder hoeft hiervoor niet volledig opgeruimd te zijn. 

In 2005 werd op de Grote Markt al een 14e-eeuwse kelder ontdekt.

Het syntheseonderzoek werd uitgevoerd door vzw Erfgoedtank, een samenwerking tussen het Stadsmuseum Dendermonde, RAAP België en Monument Vandekerckhove. De studie kreeg financiële steun van de Vlaamse overheid en ondersteuning van de Oudheidkundige Kring. 

De resultaten zijn intussen ook publiek beschikbaar via het Agentschap Onroerend Erfgoed en het Stadsmuseum Dendermonde.

Source: VRT NWS · Niki Vandriessche

At a glance

Topic
World
Country
🇧🇪 BE
Publisher language
NL
Added to Allnira