De tentoonstelling over Servaes loopt nog tot mei 2027.
Artikel luisteren
5min
Meer info
Het MuDEL, Museum van Deinze en de Leiestreek, organiseert van 21 november 2026 tot 16 mei 2027 een retrospectieve tentoonstelling over kunstenaar Albert Servaes. De expo heet 'Albert Servaes. Pionier van het expressionisme' en toont meer dan 250 werken uit alle periodes van zijn leven. Het is de eerste retrospectieve over Servaes sinds 1983.
"Het is de eerste keer in 43 jaar, sinds 1983, dat er een retrospectieve tentoonstelling wordt georganiseerd rond Albert Servaes", zegt curator Wim Lammertijn. Dat is een expositie die een volledig overzicht geeft van het leven en werk van één bepaalde kunstenaar, ontwerper of maker. "Servaes is onze pionier van het expressionisme. Het is ook onze bekendste religieuze kunstenaar van België in de 20e eeuw."
De tentoonstelling begint met de Kruisweg van Luithagen. "Het is natuurlijk een fantastisch en cruciaal werk. Het is - denk ik - het bekendste religieuze kunstwerk van ons land", zegt Lammertijn.Â
"Wellicht omdat er zo'n heisa rond was. Destijds moest het werk verwijderd worden uit de kerken. Rome had beslist om Servaes zowat te excommuniceren, maar daardoor werd hij nog bekender in de kunstwereld."
Naast de Kruisweg van Luithagen hangt ook het Boerenleven in de tentoonstelling. "Dat werk is ook zeer bekroond geweest. Daarbij hebben we ook zijn bekende houtskoolboerenportretten."
"We hebben ook werken in relatie met Constant Permeke. Dat is een heel interessante periode. Ze werken eigenlijk letterlijk zij aan zij. Maar er hangt ook later werk, bijvoorbeeld de Kruisweg van Afsnee. Die is nog zelden te zien geweest. Uit iedere periode hebben we wel een aantal toppers naar hier kunnen halen om ze goed te kunnen tonen."
De werken komen uit diverse publieke en private collecties. Naast topstukken zijn er ook werken te zien die zelden getoond worden. Ook tijdgenoten zoals Constant Permeke, Gustave Van de Woestyne, Jakob Smits, Evarist De Buck en Oscar Colbrandt komen aan bod.
Servaes (1883-1966) legt rond 1900 contact met de eerste groep kunstenaars van Sint-Martens-Latem en vestigt zich er in 1904. "Hij hanteert van meet af aan een krachtige, expressieve beeldtaal. Door zijn ascetische levenswijze en eenvoudige huisvesting krijgt zijn werk ook een mystiek aspect."
"Hij kwam terecht in Sint-Martens-Latem, waar men nog impressionistisch schilderde. Maar hij wou van meet af aan iets anders doen", zegt Lammertijn. "Hij heeft dat ook gedaan met horten en stoten. En toch is hij onomstotelijk die pionier van het expressionisme geweest. En hij heeft die anderen de weg getoond."
Vanaf de jaren 1920 tot 1930 is Servaes een gevestigd kunstenaar. "Tijdens de Tweede Wereldoorlog maakt hij keuzes die hem zuur opbreken. Hij vlucht naar Zwitserland en werkt daar onvermoeibaar verder. Pas rond 1960 groeit de waardering voor zijn werk in Vlaanderen terug, met tentoonstellingen en publicaties."
"De periode in Zwitserland is vrij onderbelicht gebleven. Soms een beetje ondergewaardeerd ook, maar ook daar is hij heel productief geweest", zegt Lammertijn. "Die Kruisweg van Afsnee komt daaruit. Maar ook heel veel berglandschappen, een aantal naaktportretten."
Servaes was aanvankelijk handelsreiziger. "Hij heeft zijn commercieel talent ook altijd ingezet om zijn kunstwerken aan de man te brengen. Hij bouwde constant een netwerk uit en schreef honderden brieven naar bekendheden, kopers en verzamelaars", zegt Lammertijn.
"Zo kreeg hij vooral in België, maar ook in Nederland, grote bekendheid. Hij was ook aanwezig op de meeste biënnales van Venetië in de jaren 1920."
Wat moeten bezoekers meenemen? "Ik hoop dat de mensen naar huis gaan met het gevoel dat ze het begin van het Vlaams expressionisme hier bij Servaes kunnen ontdekken", zegt Lammertijn.
"En ook die relatie tussen het landschap en het boerenleven en de religie die hij constant vermengt is zeer merkwaardig."
De curator van de tentoonstelling is Wim Lammertijn.
Source: VRT NWS · Lotte Aneca
At a glance
- Topic
- World
- Country
- đ§đȘ BE
- Publisher language
- NL
- Added to Allnira