De Brits-Europese top is de tweede sinds de Brexit.

Artikel luisteren

6min

Meer info

De Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk hebben op een Brits-Europese top in Brussel een akkoord bereikt over verdere toenadering en de versoepeling van een aantal regels uit het Brexit- en handelsakkoord. Zo moet de handel in voeding vlotter verlopen, zullen beide emissiehandelssystemen op elkaar worden afgestemd en zullen jongeren makkelijker aan beide kanten van het Kanaal kunnen reizen, werken of studeren.

Samenvatting:

  • De Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk willen na de Brexit opnieuw dichter naar elkaar toe groeien.

  • Op een top in Brussel spraken ze af dat de handel in voeding vlotter moet verlopen, met minder papierwerk vanaf begin maart 2028, en dat ze hun emissiehandelssystemen op elkaar afstemmen.

  • Jongeren mogen via het Youth Experience Scheme tot 3 jaar in het VK of de EU reizen, werken of studeren, met maximaal 100.000 plaatsen per jaar.

  • Over het inschrijvingsgeld voor Europese studenten in het VK is er nog geen akkoord, en de partijen krijgen daarvoor 6 maanden extra tijd.

  • Volgens de Britse premier Andy Burnham kan de Britse economie door de afspraken 0,5 procent groeien. Hij zegt dat hij een Brits lidmaatschap van de EU in zijn leven niet meer zal meemaken.

De Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk hebben opnieuw enkele stappen gezet in het toenaderingsproces dat van start ging na de machtsovername van Labour in het Verenigd Koninkrijk, iets meer dan 2 jaar geleden. Labour is er namelijk van overtuigd dat de Brexit - de uitstap van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie - de Britten meer heeft gekost dan opgeleverd. Daarom wil de Labour-regering de relatie met de EU herbekijken.

Op de Brits-Europese top in Brussel - de tweede sinds de Brexit - is onder meer een akkoord bereikt over soepelere handelsregels voor voedingsproducten. De deal houdt in dat het VK en de EU voor een hele reeks goederen en producten dezelfde kwaliteitsnormen zullen hanteren. Daardoor zal de overgrote meerderheid van dieren, dierlijke producten, planten en plantaardige producten kunnen worden uitgevoerd zonder al het papierwerk dat daar sinds de Brexit voor nodig is. Dit alles zou mogelijk moeten zijn vanaf begin maart 2028, staat in een gemeenschappelijke verklaring.

Een akkoord dat de Britse boeren met open armen zullen ontvangen, want het VK is sinds de Brexit 35 procent van zijn uitvoer kwijt. De Britse Boerenbond vraagt daarom al jaren dat de Britse regels opnieuw op de Europese zouden worden afgestemd.

De EU en het VK zullen begin 2028 ook elkaars emissiehandelssystemen (ETS) op elkaar afstemmen. Een concreet gevolg daarvan is dat ze geen extra uitstootbelastingen zullen heffen op ingevoerde producten zoals staal.

Beide partijen benadrukken in hun gezamenlijke verklaring dat de akkoorden over de handel van voeding en ETS "de bilaterale handel zullen versterken, en tegelijkertijd voor een gelijk speelveld en duurzame ontwikkeling zullen zorgen". Volgens de Britse premier Andy Burnham zal het Britse bruto binnenlands product (bbp) met 0,5 procent kunnen groeien door de nieuwe afspraken.

Ten derde is er ook een akkoord over het zogenoemde Youth Experience Scheme. Die overeenkomst zal het Britse jongeren makkelijker maken om langere tijd in de EU te verblijven en omgekeerd. Het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie zullen jaarlijks maximaal 100.000 jongeren toelaten die dan 3 jaar lang in het VK of de EU mogen blijven om er te reizen, werken of studeren. Ook zaken als au-pairwerk en vrijwilligerswerk vallen hieronder.

De deal is echter nog niet helemaal rond. Het VK en de EU zijn het nog niet eens geraakt over het inschrijvingsgeld dat Europese jongeren zullen moeten betalen aan onderwijsinstellingen in het VK. De EU vindt dat Europese jongeren niet meer zouden mogen betalen dan Britse jongeren om in het VK te studeren. Nu betalen internationale studenten jaarlijks makkelijk 4 keer meer dan Britse studenten. Het VK is terughoudend om dat gelijk te trekken, omdat Britse instellingen voor hoger onderwijs daardoor heel wat inkomsten zouden verliezen. Het VK zou daarom enkel aan een "aanzienlijke korting" denken. 

De EU en het VK geven elkaar nu nog 6 maanden de tijd om tot een akkoord te komen over dat inschrijvingsgeld. Het hele Youth Experience Scheme zou begin 2028 in werking moeten treden en uiterlijk begin 2030 volledig operationeel moeten zijn.

Deze top had eigenlijk al in juli moeten plaatsvinden, maar is door het aftreden van Burnhams voorganger Keir Starmer uitgesteld. Op de eerste Brits-Europese top, in mei vorig jaar, werden al akkoorden gesloten over veiligheid, defensie, visserij en douaneregels.

Nu worden dus opnieuw stappen naar meer samenwerking gezet. "Daar zijn twee redenen voor: de economie en de geopolitiek", zegt Europees journalist Rob Heirbaut in VRT NWS Journaal. "Op economisch vlak heeft de Brexit toch wel schade aangericht in het Verenigd Koninkrijk. Op geopolitiek vlak is de situatie veranderd, met Trump die geen vriend van het VK en Europa meer is en Poetin die de vrede in Europa bedreigt, en daardoor worden het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie weer in elkaars armen gedreven."

Het is de bedoeling dat er elk jaar een soortgelijke top wordt gehouden. Maar of deze stapsgewijze toenadering op termijn ook opnieuw tot Brits lidmaatschap van de Europese Unie zal leiden, is moeilijk te voorspellen. De Britse premier Burnham is dan wel de eerste Britse premier in 10 jaar die er weer openlijk over durft te spreken, hij zegt tegelijkertijd dat hij het in zijn leven niet meer zal meemaken.

Veel zal natuurlijk ook afhangen van de politieke situatie in het VK. Labour heeft nog een dikke 2 jaar te gaan. Komen de Conservatieven daarna weer aan de macht, of Reform UK, dat de peilingen aanvoert, dan krijg je opnieuw een heel andere realiteit. Ook de presidentsverkiezingen in Frankrijk kunnen een grote invloed hebben op dit hele proces.

Bovendien bewijst de discussie over het inschrijvingsgeld voor Europese studenten hoe moeilijk het is voor het VK en de EU om tot akkoorden te komen, geeft Heirbaut aan. "Het was al moeilijk om uit elkaar te gaan. Opnieuw bij elkaar komen, wordt minstens even moeilijk."

Source: VRT NWS · Freek Willems

At a glance

Topic
World
Country
🇧🇪 BE
Publisher language
NL
Added to Allnira