'Blue wave' in Amerikaans Congres: Democraten winnen meerderheid in Huis van Afgevaardigden en Senaat

Annie Andrews wint de senaatsverkiezing in South Carolina, als eerste Democrate sinds 1998.

Artikel luisteren

7min

Meer info

De midterms zijn uitgedraaid op een feestavond voor de Democraten: ze hebben zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat van de Republikeinen afgepakt. De Democraten hebben er ook heel wat gouverneurs bij. Ondertussen gaat het telwerk in heel wat staten verder.

Het Huis van Afgevaardigden gaat naar de Democraten. Dat is nu al vastgelegd door Amerikaanse media als CNN, NBC News en CBS News, ook al moet een groot deel van de zetels nog worden toegewezen.

De Democraten hebben nu 214 zetels in het Huis, dus ze moesten er 4 afpakken van de Republikeinen om een meerderheid te halen. Dat is ondertussen gebeurd: onder meer in Kentucky, Pennsylvania en North Carolina.

Daarnaast hebben de Democraten een voorsprong in heel wat gebieden die in 2024 door de Republikeinen zijn gewonnen. Daardoor zijn Amerikaanse media er zeker van dat de Republikeinen de schade niet meer kunnen inhalen.

Verschillende belangrijke figuren binnen de partij hebben hun zetel zonder veel problemen herwonnen. Denk daarbij in New York aan Hakeem Jeffries (minderheidsleider van de Democraten in het Huis) en Alexandria Ocasio-Cortez (belangrijke figuur voor progressieve Democraten).

En ook de Democratic Socialists of America hebben er al een goede avond opzitten. Die groep eist een betaalbaarder Amerika, wil de rijken meer belasten en is geen voorstander van het kapitalisme. Verschillende kandidaten van de DSA hebben al hun race voor het Huis gewonnen: dat betekent dat ze een belangrijke rol kunnen opnemen in het nieuwe Congres.

Ook de Senaat is nu in handen van de Democraten. Ze hebben 6 zetels kunnen afpakken van de Republikeinen. 

De eerste Democraat die een zetel afsnoepte, was Roy Cooper in North Carolina. Cooper zal de Republikein Thom Tillis opvolgen.

In Texas heeft James Talarico met een overtuigende meerderheid gewonnen van de Republikein Ken Paxton. Die was ook onder Republikeinen niet bijzonder populair, onder meer door een afzettingsprocedure die door zijn eigen partij was opgestart en een scheiding nadat hij zijn vrouw had bedrogen. Door Talarico's overwinning is vandaag voor het eerst sinds 1988 een Democratische senator verkozen.

Annie Andrews heeft de zetel van Darline Graham afgepakt.

Ook in Kansas heeft een Democraat voor het eerst sinds lang gewonnen: Adam Hamilton is de eerste Democratische kandidaat sinds 1932 die er wint voor de Senaat. 

In South Carolina heeft de Democrate Annie Andrews gewonnen. De Republikeinse Darline Graham zal dus niet verdergaan als senator voor de zuidelijke staat. Zij volgde haar broer Lindsey Graham op, die in juli is overleden. Donald Trump had Darline Graham gevraagd om de zetel van haar broer over te nemen en zo de staat te blijven vertegenwoordigen, maar daar komt nu dus een einde aan.

Ondertussen blijven verschillende staten tellen, om een winnaar te kunnen uitroepen. Onder meer in Michigan kan de Democraat Abdul El-Sayed nog winnen, net als Mary Peltola in Alaska.

Naast de strijd voor het Amerikaanse Congres zijn in verschillende staten ook nieuwe gouverneurs verkozen. Ook daar zitten meerdere belangrijke figuren tussen.

In Texas heeft de Republikeinse gouverneur Greg Abbott verloren. De Democratische politica Gina Hinojosa verslaat hem, waardoor Abbott na 3 termijnen niet aan een vierde termijn kan beginnen. Dat is een opvallende uitslag: Texas heeft sinds 1994 geen enkele Democraat meer verkozen voor een staatsbreed politiek ambt.

De Democrate Gina Hinojosa wordt de nieuwe gouverneur van Texas: Greg Abbott moet na 3 termijnen plaats maken.

In Ohio gaat het gouverneurschap naar de Democrate Amy Acton. Vivek Ramaswamy - die in 2024 nog meedeed aan de presidentsverkiezingen en heeft meegeholpen aan het departement DOGE - heeft het dus niet gehaald.

Ramaswamy kreeg tijdens zijn campagne heel wat kritiek, omdat hij de moeder van Acton had gebruikt in een politieke advertentie. Actons moeder noemde haar dochter een leugenaar, maar Acton heeft haar moeder al tientallen jaren niet meer gezien na seksueel misbruik door haar stiefvader.

In Georgia heeft de Democrate Keisha Lance Bottoms gewonnen, in Florida is dat de Republikein Byron Donalds. Beide staten krijgen binnenkort voor het eerst in hun geschiedenis een zwarte gouverneur.

Byron Donalds wordt de eerste zwarte gouverneur van Florida. Ook Georgia krijgt een eerste zwarte gouverneur.

Donald Trump heeft de verkiezingsavond gevolgd vanuit de East Room van het Witte Huis. Er zijn geen beelden van zijn avond, maar uit zijn berichten op Truth Social valt af te leiden dat de president niet tevreden is.

Voor de eerste resultaten trok Trump van leer tegen Fox News. Trump zegt onder meer dat Fox News te veel tijd spendeert aan "verslaggeving over de door Trump bezeten Democraten". Hij zegt ook dat het netwerk veel minder kijkers heeft "omdat ze TEGEN mij zijn!" Trump is ook bijzonder hard voor een co-host van Fox News, Jessica Tarlov. Hij noemt haar "zo stom als een steen".

Uit gesprekken van Amerikaanse media met medewerkers van het Witte Huis blijkt dat Trump bijzonder kwaad is over de resultaten. Hij verwijt de mensen die hem hadden aangeraden om ten oorlog te trekken tegen Iran, omdat de prijzen voor benzine en levensmiddelen daardoor sterk zijn gestegen. De president kijkt mogelijk naar een persoon om te bestraffen, klinkt het.

In een gesprek met The New York Times zegt Trump wel dat hij "bereid is om de resultaten te aanvaarden". Hij zou zelfs bereid zijn om samen te werken met de Democraten. "We kijken ernaar uit om samen te werken", zegt hij. "We zullen wel iets regelen."

Later op de avond verandert de toon echter volledig. Op Truth Social publiceert hij een foto van een petje met het woord 'VETO' erop. Daarmee wil hij benadrukken dat hij alle wetgeving die de Democraten door het Congres zullen loodsen zal tegenhouden. De president heeft namelijk het recht om een veto te stellen.

Hij legt de schuld voor de nederlaag ook bij de Republikeinse kandidaten, niet bij hemzelf. Sterker nog, op Truth Social schrijft hij het volgende: "Ik stond niet op het stembiljet, maar als dat wel zo was geweest, hadden we met veel overtuiging gewonnen!"